Các nhân tố ảnh hưởng tới không gian, hình khối và kết cấu nhà công nghiệp

      Comments Off on Các nhân tố ảnh hưởng tới không gian, hình khối và kết cấu nhà công nghiệp

1.4.1. Ảnh hưởng của dây chuyền công nghệ đến không gian hình khối, kết câu nhà công nghiệp
Dây chuyền công nghệ với những thông số kĩ thuật của nó quyết định tới kích thước hình dáng của không gian để bố trí thiết bị công nghệ, phương tiện vận chuyển nâng cất và việc di chuyên của nguyên liệu, công cụ lao động, thành phẩm trong quá trình sản xuất cũng như kích thước của không gian thao tác cần thiết để người công nhân thực hiện được chức năng sản xuất của mình và di chuyển đi lại trong phòng.
Độ lớn không gian của nhiều phòng sản xuất phụ thuộc chủ yếu vào kích cỡ của sản phẩm, thí dụ xưởng lắp ráp máy bay. Kích thước không gian sản xuất nói chung được xác định trên cơ sở các thông số của dây chuyển công nghệ bao gồm các số liệu về số lượng và kích thước của thiết bị, của nguyên liệu và thành phẩm cũng như không gian thao tác của công nhân vận hành (hình 1.3a, b).
Không gian thao tác cho công nhân được xác định trên cơ sở đánh giá tất cả các trạng thái của con người khi thực hiện một công đoạn sản xuất, với ý thức tạo nên điều kiện làm việc tốt nhất và những đòi hỏi về chi phí năng lượng ít, yêu cầu vệ sinh và công nghệ cao. Không gian để con người hoạt động trong quá trình sản xuất bên trong nhà công nghiệp bao gồm:

a) Ảnh hưởng của sản phẩm đến mặt bằng nhà công nghiệp (xưởng lắp ráp máy bay – mặt bằng, mặt cắt)

b) Ảnh hưởng của thiết bị công nghệ đến mặt cắt nhà công nghiệp (xưởng sản xuất hóa chất)

– Không gian sản xuất chung: được xác lập trên cơ sở tổng cộng tất cả những khu vực không gian mà người công nhân có thể ở đó và thực hiện thao tác sản xuất có tính chất thường xuyên hoặc định kỳ.
– Không gian di chuyển của người công nhân trong nhà sản xuất bao gồm lối đi, hành lang để đưa công nhân tới chỗ làm việc hoặc kiểm tra hoạt động của thiết bị cũng như để thoát người khi có hỏa hoạn và các sự cố khác. Kích thước không gian này tỷ lệ với số lượng công nhân cần thoát ra ngoài.
Trong những nhà sản xuất với số lượng công nhân lớn, việc đảm bảo thoát người nhanh là yếu tố quyết định kích thước lối đi hành lang và được tính toán trong tiêu chuẩn phòng cháy nổ nhà công nghiệp.
Ngoài không gian cần thiết để bố trí thiết bị công nghệ, thiết bị cầu trục, nơi thao tác, lối đi, trong giải pháp bố cục hình khối nhà còn cần phải tính đến:
+ Khối tích để bố trí các phòng phục vụ sản xuất.
+ Khối tích các phòng phục vụ sinh hoạt, vệ sinh.
+ Khối tích chiếm bởi kết cấu nhà.
+ Khối tích dôi dư không muốn vẫn có do trong quá trình bố trí sắp xếp máy móc thiết bị không thể đạt đến mức tận dụng hết không gian hữu ích trong điều kiện có những hạn chế về công nghệ và kĩ thuật xây dựng.
– Không gian giữa các dàn đỡ mái: không gian này tạo nên bởi kết cấu xây dựng và phân chia ra thành từng khoảng riêng được sử dụng đặt các thiết bị kỹ thuật (như thông gió) và đường ống công nghệ (các đường ống dẫn, cáp v.v…). Việc sử dụng không gian do kết cấu xây dựng tạo nên (không gian giữa các giàn đỡ mái, giữa các cột) trong nhiều trường hợp cho phép giảm khối tích nhà và có hiệu quả kinh tế thực sự.

Ngoài các yếu tố đã nêu ở trên các yếu tố khác cũng ảnh hưởng đến không gian hình khối và kết cấu nhà công nghiệp như tải trọng tĩnh và động của máy móc, các loại thiết bị vận chuyển nâng cất v.v… Các yếu tố này ảnh hưởng tới:
– Việc lựa chọn số tầng nhà (thiết bị nặng phải bố trí trực tiếp trên nền đất nhà công nghiệp một tầng).
– Việc lựa chọn hệ thống kết cấu (hệ khung, sàn có dầm hoặc không dầm).
– Việc lựa chọn vật liệu cho kết cấu chịu lực của nhà (bê tông cốt thép, hoặc thép).
Kích thước thiết bị công nghệ hoặc các sản phẩm sản xuất ra quyết định kích thước cần thiết của khẩu độ nhà và chính khẩu độ lại chi phối việc lựa chọn kết cấu sàn, mái (phẳng hoặc hệ không gian).