Những yêu cầu chủ yếu đối với nhà công nghiệp

      Comments Off on Những yêu cầu chủ yếu đối với nhà công nghiệp

1. Yêu cầu công năng (tiện lợi)
Yêu cầu công năng phải đảm bảo các yếu tố sau:
dây chuyền sản xuất hợp lý: Không gian cho máy móc hoạt động thuận tiện. Kích thước lưới cột và chiều cao nhà phải đảm bảo đủ để bố trí thiết bị công nghệ, thiết bị nâng cất, vận chuyển nguyên liệu, thành phẩm cũng như khi cần lắp đặt, tháo dỡ thiết bị công nghệ.
– Không gian cho công nhân làm việc: Bao gồm không gian đi lại và không gian thao tác của người công nhân (theo tiêu chuẩn vệ sinh công nghiệp) được gộp chung với không gian hoạt động của thiết bị máy móc, gọi chung là không gian nhà sản xuất. Theo tiêu chuẩn, không gian này không dưới 15mVl công nhân và về diện tích không dưới 4,5m2/người, tuy nhiên trong điều kiện khoa học kỹ thuật tiến bộ nhanh chóng, tiêu chuẩn này cũng cần tính đến tương lai của việc hoàn thiện quy trình công nghệ.
– Môi trường không khí: Đê đảm bảo sức khoẻ cho người công nhân, chất lượng sản phẩm và bảo vệ tốt máy móc thiết bị trong nhà sản xuất, phải khắc phục các yếu tố thường phát sinh trong quá trình sản xuất: Nhiệt độ không khí, độ ẩm, các chất độc hại được xử lý bằng máy hút bụi, quạt hút gió đẩy không khí từ xưởng ra ngoài, dùng máy điểu hoà, khử các chất độc hại tại nơi phát sinh, tạo kết cấu bao che có khả năng thông thoáng tốt v.v…
– Đàm hảo chế độ chiếu sáng: Cần đảm bảo chiếu sáng cần thiết cho không gian xướng để người công nhân và thiết bị có thể thao tác thuận tiện. Tuỳ theo đặc điểm của công việc, ánh sáng thích hợp nhất với con người là ánh sáng tự nhiên. Trong trường hợp ánh sáng tự nhiên không đủ cần bổ sung bằng ánh sáng nhân tạo.
– Đám hão chế độ âm thanh: Trong nhà công nghiệp, phải đảm bảo mức độ ổn cho phép và cách ly khỏi các nguồn âm thanh vượt quá khả nãng chịu đựng bình thường của người công nhân. Tiếng ồn làm ảnh hưởng tới quá trình sản xuất và làm người công nhân mệt mỏi. Những đòi hỏi đảm bảo mức độ ồn phụ thuộc vào loại sản xuất, có loại không đòi hỏi chặt chẽ nhưng có loại đòi hỏi mức độ ồn nghiêm ngặt. Nguồn ồn có thể là từ ngoài nhưng phần lớn do quá trình sản xuất gây ra. Xử lý bằng các biện pháp trồng cây xanh, các bề mặt hút âm hoặc hút âm tại chỗ phát sinh ra nguồn ồn.
– Đảm bảo hạn chế khói bụi độc hại: Nhiều ngành công nghiệp trong quá trình sản xuất sinh ra các nguồn khói bụi độc hại ảnh hưởng đến máy móc và sức khoẻ của người công nhân cũng như môi trường xung quanh. Biện pháp hữu hiệu nhất để khắc phục là hoàn thiện quy trình công nghệ, thay thế việc sử dụng nhiên liệu để giảm bụi độc hại, thí dụ thay nguyên liệu rắn, nguyên liệu lỏng bằng việc sử dụng hơi gas, bao bọc thiết bị, hạn chế, lọc những chất thải trước khi xả vào không khí hoặc cho chảy ra sông ngòi, ao hồ. Tự động hoá các dây chuyền sản xuất sinh ra nhiều độc hại.

2. Yêu cầu về mặt kỹ thuật
– Yêu cẩu về độ vững chắc của nhà: Phụ thuộc vào vật liệu và dạng kết cấu được sử dụng, khả năng tiếp nhận lực tải trọng cũng như các lực khác truyền đến nó như tác dụng của thiết bị công nghệ, của môi trường (nhiệt độ, độ ẩm, các hợp chất hoá học ăn mòn có trong không khí…).
– Yêu cầu vê độ ổn định của nhà: Trong nhà công nghiệp thường bị tác dụng của lực động, đôi khi lực này rất lớn như khi có cầu trục hoạt động (cầu trục chạy trên vai cột, cầu trục treo, cầu trục chạy trên sàn), của các thiết bị công nghệ (máy gia công cơ học, đột, dập, rèn, các máy gây độ rung…) làm nguy hại đến kết cấu nhà, ảnh hưởng đến sức khoẻ người công nhàn.
– Yêu cẩu vê độ bền của nhà: Phụ thuộc vào hàng loạt các yếu tố như khả năng chịu ẩm, chống rỉ, chống được tác động của sinh vật lên kết cấu công trình. Độ bền được xác định bởi thời gian sứ dụng của nhà, tức thời hạn các kết cấu chịu lực chính chưa mất đi tính năng sử dụng. Theo độ bền, người ta chia nhà công nghiệp ra 4 bậc:
Bậc I – thời hạn sử dụng trên 100 năm.
Bậc II – thời hạn sử dụng trên 80 nãm.
Bậc III – thời hạn sử dụng trên 50 năm.
Bậc IV – thời hạn sử dụng trên 20 năm.
Độ bền thay đổi theo chế độ bảo quản, sử dụng. Nếu kiểm tra sửa chữa định kỳ hợp lý, đều đặn thì độ bền sẽ tăng lèn, ngược lại độ bển của nhà sẽ giảm đi. Khi thiết kế đưa nhà công nghiệp vào nhóm này hay nhóm kia theo độ bền phải căn cứ vào vai trò của công trình trong nền kinh tế quốc dân, thí dụ các công trình điện năng cần độ bền lâu dài, các kho tạm cần độ bền ít.
– Yêu cẩu phòng chống cháy nổ: Nhà công nghiệp phải thỏa mãn yêu cầu phòng chống cháy nổ do quá trình sản xuất của một số ngành có thể gây ra. Nguy cơ cháy nổ trong nhà công nghiệp được chia làm 5 nhóm từ A đến E. Nhóm A gồm các loại sản xuất dễ gây cháy nổ nhất, thấp nhất là nhóm E. Đê đảm bảo an toàn phòng chống cháy nổ ngoài việc cách ly các công đoạn dễ cháy nổ, việc lựa chọn kết cấu và vật liệu phù hợp cho công trình cũng giữ một vai trò quan trọng. Khả năng chống cháy của kết cấu và vật liệu được chia làm 3 nhóm: không cháy, khó cháy và dễ cháy. Trong tiêu chuẩn phòng chống cháy nổ người ta chia bậc chịu lửa của công trình ra làm 5 bậc trên cơ sỏ’ căn cứ vào khả năng chịu lửa của kết cấu và vật liệu:
Bậc I- Những bộ phận kết cấu chủ yếu không cháy có độ chịu lửa cao.
Bậc II- Tất cả những kết cấu chủ yếu không cháy nhưng trong đó cho phép cả những kết cấu chịu lực bằng thép không có lớp bảo vệ do đó làm giảm khả năng chịu lực của nhà.
Bậc III- Những bộ phận chủ yếu bằng gỗ nhưng đã được bảo vệ.
Bậc IV- Những bộ phận chủ yếu có thể bằng gỗ nhưng phần lớn đã được bảo vệ (trát vữa,v.v…).
Bậc V- Những bộ phận chủ yếu dễ cháy thí dụ làm từ các tấm ván không có lóp bảo vệ chống cháy.
Khi thiết kế nhà công nghiệp phải căn cứ vào các bảng: Phân nhóm các loại sản xuất có nguy cơ cháy nổ, bậc chịu lửa và niên hạn sử dụng của công trình.
– Yêu cầu về trang thiết bị và kĩ thuật vệ sinh của nhà sản xuất: Căn cứ vào dây chuyền công nghệ và trang thiết bị cần phải đảm bảo thông thoáng cho nhà bằng giải pháp tự nhiên hoặc điều hoà không khí, đảm bảo cấp thoát nước, các thiết bị phục vụ đi lại cho công nhân như thang máy…

3. Yêu cầu vê chất lượng kiến trúc, nghệ thuật
Nhà công nghiệp cần đảm bảo những yêu cầu cúa quy trình tổ chức sản xuất hiện đại, đồng thời đảm bảo điều kiện lao động trí óc và chân tay, biến lao động thành nhu cầu thiết yếu của con người. Do vậy khi tạo dựng môi trường sản xuất ngoài yếu tố vật chất luôn tính đến yếu tố tinh thần thể hiện trong chất lượng thẩm mỹ kiến trúc nghệ thuật của căn nhà. Nhà công nghiệp cũng giống như nhà dân dụng với bất kì chức năng nào cũng phải thỏa mãn những yêu cầu nhất định về kiến trúc nghệ thuật cả bên ngoài lẫn bên trong công trình. Chất lượng kiến trúc nghệ thuật của căn nhà đạt được thông qua bố cục kiến trúc bao gồm: bố cục đối xứng, phản đối xứng, nhịp điệu, tỉ lệ… Tất cả các loại nhà, đặc biệt là trong nhà công nghiệp, khi sử dụng các giải pháp của bố cục kiến trúc, nhất thiết không được phá vỡ tính hợp lý về mặt công năng và kĩ thuật của công trình. Vì thế bố cục kiến trúc nhà công nghiệp chỉ đạt được hiệu quả khi tạo nên sự thống nhất giữa công năng, kết cấu và thẩm mỹ nghệ thuật. Điều này thường phức tạp hơn nhà dân dụng vì nhà dân dụng được phép tự do sáng tạo hơn.

Các giải pháp bố cục kiến trúc nhà công nghiệp cần phải đạt được:
– Yêu cẩu về mặt quy hoạch: Nếu xí nghiệp nằm trong hệ thống quy hoạch của thành phố, bố cục của nhà công nghiệp cần phải đáp ứng được những điều kiện về mặt quy hoạch của khu vực mà nó sẽ được xây dựng, chẳng hạn công trình công nghiệp sẽ góp phần tạo nên quần thể kiến trúc thống nhất hoặc trở thành trung tâm bố cục kiến trúc của một khu vực. Nếu công trình công nghiệp xây dựng trong khu vực quy hoạch xây dựng đã hoàn chỉnh không được phá vỡ bố cục không gian kiến trúc đã có.
– Yêu cầu đối với kiến trúc quần thể: Xí nghiệp công nghiệp phải là một quần thể kiến trúc nghệ thuật có sức biểu hiện mạnh mẽ, do vậy việc bố trí nhóm các công trình sản xuất, phụ trợ, năng lượng, kho tàng, công trình kĩ thuật phải đảm bảo thỏa mãn các yêu cầu hợp lí về mặt công nghệ, thỏa mãn các yêu cầu của quy hoạch thành phô’ và môi trường thiên nhiên. Điểu này đặc biệt quan trọng khi xây dựng các khu công nghiệp tập trung tại những khu vực thiên nhiên đẹp, khi đó đòi hỏi không nhũng phải có những biện pháp bảo vệ môi trường tự nhiên mà còn phải bảo vệ vẻ đẹp hấp dẫn và da dạng của phong cảnh thiên nhiên xung quanh.

Nhũng tiến bộ của khoa học kỹ thuật trong công nghệ sản xuất cho phép tạo nên trong thành phố nhữna quần thê công nghiệp – dán cư. Các khu dân cư được đặt cạnh các nhà máy không tạo ra nguổn ô nhiẻm mỏi trường. Do vậy quần thể kiến trúc có một ý nghĩa mới do sự kết hợp giữa nhà dân dụng và nhà công nghiệp.
– Yêu cầu đối với kiến trúc nhà: Phải đẹp, có sức lôi cuốn về hình thức bên ngoài đối với từng phân xướng hoặc công trình trong quần thể kiến trúc công nghiệp. Do vậy giải pháp kiến trúc nghệ thuật cần phải đạt được không chỉ bằng việc sử dụng các biện pháp trang trí mà cả bằng vật liệu và đặc biệt là hình dáng của kết cấu bởi vì kĩ thuật hiện đại tạo nên khả nãng to lớn đế công trình kiến trúc có sức lôi cuốn mạnh mẽ nếu kết cấu cân đối, hài hoà, các chi tiết được nghiên cứu kỹ.
– Yêu cầu đối với nội thất: Cũng như hình thức bên ngoài phải hấp dẫn trong tất cả các mặt không gian, ánh sáng, màu sắc các bề mặt, kết cấu tạo nên các phần bố cục của nội thất, môi trường phù hợp với điều kiện lao động. Nói tóm lại xưởng sản xuất phái là không gian được tổ chức hợp lý, sáng sủa, đáp ứng những điều kiện vệ sinh môi trường với kết cấu bao che hoàn hảo, tạo được chất lượng thẩm mỹ cao.

4. Yêu cầu về mặt kinh tế
– Tiết kiệm trong các giải pháp quy hoạch hình khối.
– Tiết kiệm trong các giải pháp kết cấu.
– Tiết kiệm trong các giải pháp kiến trúc nghệ thuật.

Các chỉ tiêu tiết kiệm được thể hiện ở hiệu quả kinh tế của vốn đầu tư thông qua giảm giá thành xây dựng. Tiết kiệm trong giải pháp quy hoạch hình khối, kết cấu, kiến trúc nghệ thuật nhà công nghiệp đồng thời phải đạt đươc chi phí sử dụng ít nhất do các giải pháp thiết kế hợp lý, giảm thời hạn xây dựng, đưa nhanh xí nghiệp vào sản xuất. Cần cố gắng giảm chi phí phục vụ cho việc lắp đặt thiết bị công nghệ, thí dụ đặt thiết bị lộ thiên khi công nghệ cho phép sẽ làm giảm đáng kể chi phí cho công tác xây dựng.